Bij machten ken je rekenregels als ap⋅aq=ap+q. Een logaritme is een exponent, dus ook voor logaritmen zijn er rekenregels. Ze staan op het examenformuleblad. In deze les gebruik je ze om logaritmen en formules te herleiden.
20 min
Na deze les kun je
de vier rekenregels voor logaritmen herkennen en gebruiken
een som of verschil van logaritmen herleiden tot één logaritme
een formule herleiden tot een gevraagde vorm, zoals y=a+glog(bx)
een logaritme omrekenen naar een ander grondtal
Dit weet je al
De betekenis van glog(x) (les 9.2a), log met grondtal 10 (les 9.2c) en de rekenregels voor machten.
De vier rekenregels
Voor a>0, b>0, g>0 en g=1 (en bij de laatste regel ook p>0 en p=1) gelden:
de logaritme is precies de exponent die bij a hoort
gglog(a)+glog(b)=gglog(a)⋅gglog(b)
rekenregel gp+q=gp⋅gq
=a⋅b
elke macht geeft zijn eigen getal terug
glog(a)+glog(b)=glog(ab)
de exponent die bij ab hoort
Herleiden tot één logaritme
Een los getal schrijf je eerst als logaritme met hetzelfde grondtal: 2=3log(9) en 4=log(10000). Een factor voor de logaritme breng je naar binnen als exponent. Daarna voeg je samen met de som- en de verschilregel.
✎Voorbeeld 1: herleiden tot één logaritme
Herleid tot één logaritme.
a. 2+2log(5)
b. 2⋅3log(6)−3log(4)
Schrijf 2 als 2log(4) en gebruik de somregel:
2+2log(5)=2log(4)+2log(5)=2log(20)
Breng de factor 2 naar binnen en gebruik de verschilregel:
2⋅3log(6)−3log(4)=3log(36)−3log(4)=3log(9)=2
Formules herleiden
Met dezelfde regels, maar nu van rechts naar links, haal je een getal uit de logaritme. Bij y=2log(48x) zoek je in 48 de grootste macht van 2: 48=16⋅3.
y=2log(16⋅3x)=2log(16)+2log(3x)=4+2log(3x)
✎Voorbeeld 2: herleiden tot een gevraagde vorm
a. Herleid K=2,5⋅log(M)−0,6 tot de vorm K=log(aMb). Rond a af op twee decimalen.
b. Herleid N=3log(45x4) tot de vorm N=p+q⋅3log(x). Rond p af op twee decimalen.
Breng 2,5 naar binnen en schrijf 0,6 als log(100,6):
K=log(M2,5)−log(100,6)
Gebruik de verschilregel:
K=log(100,6M2,5)=log(0,25M2,5)
Splits met de somregel en haal de exponent naar voren:
N=3log(45)+3log(x4)=3,46+4⋅3log(x)
!Geen regel voor een som binnen de logaritme
2log(a+b) is niet gelijk aan 2log(a)+2log(b). De somregel gaat over een product binnen de logaritme. En p⋅glog(a) is niet hetzelfde als (glog(a))p.
Even controleren
Snap je het?
Herleid tot één logaritme: 5log(30)−5log(6) en 3−log(2).