Lijnen, functies en afstanden
Twee evenwijdige lijnen liggen overal even ver uit elkaar. Je kiest dus een handig punt op de ene lijn en berekent de afstand van dat punt tot de andere lijn. Bij een grafiek met twee evenwijdige raaklijnen is het raakpunt dat handige punt.
Na deze les kun je
- de afstand tussen twee evenwijdige lijnen exact berekenen
- met de afgeleide twee evenwijdige raaklijnen aan een grafiek vinden
- de afstand tussen die raaklijnen berekenen met een stappenplan
Dit weet je al
Het werkschema voor de afstand van een punt tot een lijn (les 10.3a) en de raaklijn met de afgeleide (les 10.2b).
Twee evenwijdige lijnen
De lijnen en zijn evenwijdig: links staat hetzelfde, dus ze hebben dezelfde richtingscoëfficiënt.
| de lijnen hebben dezelfde richting | |
| is voor elk punt van even groot | evenwijdige lijnen liggen overal even ver uit elkaar |
| kies dus een handig punt op |
Bereken exact de afstand tussen en .
- Kies een punt op . Met krijg je , dus .
- De lijn door loodrecht op : , met . Dus .
- Snijd en . Uit volgt ; invullen in :
Dan is , dus .
- De afstand:
Evenwijdige raaklijnen aan een grafiek
Evenwijdige raaklijnen hebben dezelfde richtingscoëfficiënt, dus in de raakpunten heeft de afgeleide dezelfde waarde. Je gebruikt dit stappenplan:
- Bereken het eerste raakpunt en met de afgeleide de richtingscoëfficiënt van .
- Los op. Zo vind je het tweede raakpunt ; stel een vergelijking van op.
- Bereken de afstand van tot . Dat is de afstand tussen en .
Gegeven is . De lijn raakt de grafiek in het punt met . De lijn is evenwijdig met en raakt de grafiek in . Bereken exact de afstand tussen en .
- , dus . Verder , dus
- Los op:
is , dus en .
- Vul in bij : , dus en , oftewel .
- De loodlijn door op : , met . Dus .
- Snijd en . Uit volgt ; invullen:
Dan is , dus .
- De afstand:
en zijn de raakpunten. Het lijnstuk staat meestal niet loodrecht op de raaklijnen, dus is groter dan . Je hebt alleen nodig om op te stellen.
is ook exact, maar netter is .
Snap je het?
Bereken exact de afstand tussen en .
- ligt op . De loodlijn door op : .
- Snijden: , dus , en .
- $d(k, l) = \sqrt{(-2)^2 + 1^2} = $ .
Gegeven is . Bij welke is de raaklijn evenwijdig met de lijn ?
In de laatste les komen cirkels en grafieken samen: een raaklijn aan een grafiek die ook een cirkel snijdt of raakt.
Klaar met deze les? Zet hem op gelezen; je voortgang staat rechtsboven.