Halveringsdikte
Gammastraling stopt niet op een vaste diepte. Elke laag van dezelfde dikte houdt hetzelfde deel tegen.
Na deze les kun je
- rekenen met de halveringsdikte
- een doorlaatkromme aflezen
- toepassingen van ioniserende straling noemen
Dit weet je al
Doordringend vermogen (les 5.3a).
Halveringsdikte
De halveringsdikte is de dikte van een stof waarna de intensiteit van gamma- of röntgenstraling is gehalveerd. Na twee halveringsdiktes is er nog een kwart over, na drie een achtste, enzovoort. De halveringsdikte hangt af van de stof en de energie van de fotonen (Binas 28F).
Is onbekend, neem dan : je krijgt in procenten.
Gammastraling met een halveringsdikte van 1,2 cm in lood valt op een loodplaat van 3,0 cm. Hoeveel procent komt erdoor?
Hoeveel halveringsdiktes zijn nodig om minder dan 1% door te laten?
- en .
- Dus 7 halveringsdiktes.
Toepassingen
Toepassingen gebruiken de energie, het ioniserend vermogen of het doordringend vermogen van de straling:
- medisch: röntgenfoto's (botten houden meer straling tegen dan zacht weefsel), CT-scans, radiotherapie tegen tumoren, tracers;
- voedsel: bestralen met een kobalt-60-bron doodt bacteriën; het voedsel wordt niet radioactief;
- industrie: een tracer in een pijpleiding volgen, of de dikte van papier of metaal controleren aan de doorgelaten straling;
- kunst en veiligheid: röntgenfoto's van schilderijen (verborgen verflagen) en van bagage op vliegvelden.
Twee halveringsdiktes geven niet 0%, maar 25%. De straling halveert per laag; ze stopt nooit helemaal.
Snap je het?
Een laag is 4 halveringsdiktes dik. Hoeveel procent van de straling komt erdoor?
Waarom kun je met röntgenstraling een gebroken bot zien?
In paragraaf 5.4 kijk je naar de bron zelf: hoeveel kernen vervallen er per seconde, en hoe snel neemt dat af?
Klaar met deze les? Zet hem op gelezen; je voortgang staat rechtsboven.