Eduqaleeromgeving
4 vwoLeeromgeving Wiskunde B · 4 vwo H8 Goniometrische functies
0%
Hoofdstuk 8 · Les 3 van 15

De hoekeenheid radiaal

Graden zijn een afspraak: een volle hoek is 360°. Er is een hoekeenheid die rechtstreeks uit de cirkel komt: de radiaal. Die maakt later het differentiëren van sinus en cosinus eenvoudig. Vanaf nu gebruik je bijna alleen nog radialen.

15 min

Na deze les kun je

  • uitleggen wat een hoek van 1 radiaal is
  • graden omrekenen naar radialen en omgekeerd, exact en afgerond
  • de GR op radialen zetten en sinus en cosinus van een hoek in radialen berekenen

Dit weet je al

De omtrek van een cirkel met straal rr is 2πr2\pi r. De eenheidscirkel heeft dus omtrek 2π2\pi.

Hoek = booglengte

Neem twee punten PP en QQ op een cirkel met middelpunt MM. De hoek PMQPMQ heet een middelpuntshoek. Op de eenheidscirkel spreken we af:

De middelpuntshoek in radialen is gelijk aan de lengte van de bijbehorende cirkelboog.

Hoort bij een hoek een boog van lengte 1, dan is de hoek dus 1 radiaal (afgekort: 1 rad). Bij een boog van lengte 2 hoort 2 rad, en bij een boog van lengte π\pi hoort π\pi rad.

Op de eenheidscirkel hoort bij een oranje boog met lengte 1 een middelpuntshoek van 1 radiaal. Dat is iets minder dan 60°.
Op de eenheidscirkel hoort bij een oranje boog met lengte 1 een middelpuntshoek van 1 radiaal. Dat is iets minder dan 60°.
π rad=180°\displaystyle \pi\ \text{rad} = 180°Graden naar radialen: vermenigvuldig met π180\frac{\pi}{180}. Radialen naar graden: vermenigvuldig met 180π\frac{180}{\pi}.
≈Hoe groot is 1 radiaal?

1 rad=180°π≈57,3°1\ \text{rad} = \frac{180°}{\pi} \approx 57{,}3°. Een radiaal is dus bijna 60°. Dat helpt om te controleren of een antwoord kan kloppen.

✎Voorbeeld: omrekenen

a. Druk 34π\frac{3}{4}\pi rad uit in graden.

34π rad=34⋅180°=135°\tfrac{3}{4}\pi\ \text{rad} = \tfrac{3}{4} \cdot 180° = 135°

b. Druk 2,4 rad uit in graden, op één decimaal.

2,4 rad=2,4⋅180°π≈137,5°\begin{aligned} 2{,}4\ \text{rad} &= 2{,}4 \cdot \frac{180°}{\pi} \\ &\approx 137{,}5° \end{aligned}

c. Druk 150° exact uit in radialen.

150°=150⋅π180 rad=56π rad\begin{aligned} 150° &= 150 \cdot \frac{\pi}{180}\ \text{rad} \\ &= \tfrac{5}{6}\pi\ \text{rad} \end{aligned}

d. Druk 250° uit in radialen, op twee decimalen.

250°=250⋅π180 rad≈4,36 rad\begin{aligned} 250° &= 250 \cdot \frac{\pi}{180}\ \text{rad} \\ &\approx 4{,}36\ \text{rad} \end{aligned}
!Let op het verschil tussen ⅓ rad en ⅓π rad

13π\frac{1}{3}\pi rad is 13⋅180°=60°\frac{1}{3} \cdot 180° = 60°. Maar 13\frac{1}{3} rad (zonder π\pi) is 13⋅180°π≈19,1°\frac{1}{3} \cdot \frac{180°}{\pi} \approx 19{,}1°.

De eenheid weglaten, en de GR

Afspraak: bij een hoek in radialen laten we de eenheid rad meestal weg. Dus α=12π\alpha = \frac{1}{2}\pi betekent α=12π\alpha = \frac{1}{2}\pi rad. Bij graden schrijf je het gradenteken wél altijd.

Rekenen met radialen op de GR kan alleen als de GR op radialen staat (TI: mode-menu; Casio: SET-UP; HP: Settings). Zo is sin⁡(2,4)≈0,68\sin(2{,}4) \approx 0{,}68, maar sin⁡(2,4°)≈0,04\sin(2{,}4°) \approx 0{,}04.

!Controleer de instelling van je GR

Een verkeerde instelling (graden in plaats van radialen) is de meest gemaakte fout in dit hoofdstuk. Kijk voor je begint naar de bovenrand van het scherm: daar staat RAD of DEG.

Even controleren

Snap je het?

Druk 116π1\frac{1}{6}\pi rad uit in graden.

Druk 315° exact uit in radialen.

Druk 5 rad uit in graden, op één decimaal.

↗Hoe hangt dit samen?

Met radialen en de exacte waarden uit les 8.1a maak je in de volgende les de exacte-waarden-cirkel: daarop lees je sinus en cosinus van veel hoeken in één keer af.

Klaar met deze les? Zet hem op gelezen; je voortgang staat rechtsboven.