Eduqaleeromgeving
5 havoLeeromgeving Scheikunde · 5 havo H10 Redoxreacties
0%
Leeromgeving›Scheikunde›5 havo›H10 Redoxreacties›10.2b
Hoofdstuk 10 · Les 3 van 7

Halfreacties opzoeken en kloppend maken

Leg je een stukje zink in een blauwe kopersulfaatoplossing, dan verdwijnt het zink, ontstaat er koper en wordt de oplossing lichter. Wat er met elk deeltje gebeurt, schrijf je in een halfreactie: de helft van de redoxreactie.

20 min

Na deze les kun je

  • uitleggen wat een halfreactie is
  • een halfreactie van een oxidator en van een reductor overnemen uit Binas 48
  • een onvolledige halfreactie kloppend maken

Dit weet je al

Oxidator en reductor, Binas 48 (les 10.2a).

Halfreacties

De koperionen nemen elektronen op; dat geef je aan met het symbool e⁻:

Cu2++2 e−→Cu (s)\text{Cu}^{2+} + 2\ \text{e}^- \rightarrow \text{Cu (s)}

Cu²⁺ is de oxidator: de elektronen staan vóór de pijl.

De zinkatomen staan de elektronen af:

Zn (s)→Zn2++2 e−\text{Zn (s)} \rightarrow \text{Zn}^{2+} + 2\ \text{e}^-

Zn is de reductor: de elektronen staan na de pijl.

Overnemen uit Binas 48

  • Oxidator: schrijf de halfreactie over van links naar rechts.
  • Reductor: begin met de deeltjes uit de rechterkolom en schrijf de halfreactie dus van rechts naar links over.

Zelf kloppend maken

Niet elke halfreactie staat in Binas. Een halfreactie is kloppend als elke atoomsoort en de lading links en rechts gelijk zijn. De lading hoeft niet nul te zijn.

Stappenplan:

  1. Maak de atomen kloppend, behalve O en H.
  2. Maak O kloppend met H₂O.
  3. Maak H kloppend met H⁺.
  4. Maak de lading gelijk met elektronen.
  5. Elektronen vóór de pijl: oxidator. Elektronen na de pijl: reductor.
✎Voorbeeld 1: dichromaat

Maak kloppend en geef aan of het de halfreactie van een oxidator of een reductor is:

Cr2O72−+H+→Cr3++H2O\text{Cr}_2\text{O}_7^{2-} + \text{H}^+ \rightarrow \text{Cr}^{3+} + \text{H}_2\text{O}
  1. Cr: links 2, dus rechts 2 Cr³⁺.
  2. O: links 7, dus rechts 7 H₂O.
  3. H: rechts 14, dus links 14 H⁺:
Cr2O72−+14 H+→2 Cr3++7 H2O\begin{aligned} &\text{Cr}_2\text{O}_7^{2-} + 14\ \text{H}^+ \\ &\rightarrow 2\ \text{Cr}^{3+} + 7\ \text{H}_2\text{O} \end{aligned}
  1. Lading links:
−2+14=+12\begin{aligned} -2 + 14 &= +12 \end{aligned}

Lading rechts:

2×3=+6\begin{aligned} 2 \times 3 &= +6 \end{aligned}
  1. Links is 6 meer, dus 6 e⁻ links erbij:
Cr2O72−+14 H++6 e−→2 Cr3++7 H2O\begin{aligned} &\text{Cr}_2\text{O}_7^{2-} + 14\ \text{H}^+ + 6\ \text{e}^- \\ &\rightarrow 2\ \text{Cr}^{3+} + 7\ \text{H}_2\text{O} \end{aligned}
  1. Elektronen vóór de pijl: oxidator.
✎Voorbeeld 2: zwaveldioxide

Maak kloppend en geef aan of het de halfreactie van een oxidator of een reductor is:

SO2+H2O→SO42−+H+\text{SO}_2 + \text{H}_2\text{O} \rightarrow \text{SO}_4^{2-} + \text{H}^+
  1. S: links 1, rechts 1.
  2. O: rechts 4, links 2 in SO₂, dus 2 H₂O.
  3. H: links 4, dus rechts 4 H⁺:
SO2+2 H2O→SO42−+4 H+\begin{aligned} &\text{SO}_2 + 2\ \text{H}_2\text{O} \\ &\rightarrow \text{SO}_4^{2-} + 4\ \text{H}^+ \end{aligned}
  1. Lading links 0. Lading rechts:
−2+4=+2\begin{aligned} -2 + 4 &= +2 \end{aligned}
  1. Rechts is 2 meer, dus 2 e⁻ rechts erbij:
SO2+2 H2O→SO42−+4 H++2 e−\begin{aligned} &\text{SO}_2 + 2\ \text{H}_2\text{O} \\ &\rightarrow \text{SO}_4^{2-} + 4\ \text{H}^+ + 2\ \text{e}^- \end{aligned}
  1. Elektronen na de pijl: reductor.
!Elektronen aan de verkeerde kant

Elektronen zet je altijd aan de kant met de meest positieve lading. Die kant heeft elektronen 'tekort'.

Even controleren

Snap je het?

Wat is een halfreactie?

Maak kloppend: Sn4+→Sn (s)\text{Sn}^{4+} \rightarrow \text{Sn (s)}. Oxidator of reductor?

Maak kloppend: MnO4−+H+→Mn2++H2O\text{MnO}_4^- + \text{H}^+ \rightarrow \text{Mn}^{2+} + \text{H}_2\text{O}.

Geef de halfreactie van de reductor magnesium.

↗Hoe hangt dit samen?

In de volgende paragraaf tel je twee halfreacties op tot de vergelijking van de hele redoxreactie: de totaalreactie.

Klaar met deze les? Zet hem op gelezen; je voortgang staat rechtsboven.